Çölyak Hastalığı ve Belirtileri

Paylaş
 

Çölyak Nedir ?:  Çölyak hastalığı barsaklarda sindirimle görevli olan villusların (tüysü oluşumlar) yapısının bozulması ve dolayısı ile alınan gıdaların emilmesine engel oluşturan,ince barsaklarda hasarlar meydana getiren kronik bir sindirim sistemi hastalığıdır.Çölyak hastalığı kalıtsal (genetik) bir hastalık olup ailevi kalıtım sözkonusudur.Bu hastalığın bir yaş aralığı yoktur.Yaşamın herhangi bir yılında oluşabilen,ortaya çıkabilen bir hastalıktır.Gebelik süresinde,doğum sonrası dönemde,aşırı stresli zamanlarda,ameliyat sonrası dönemde,viral enfeksiyondan ve aşırı duygusal stresten meydana gelebilir.Çölyak hastalığının meydana gelmesinde hem genetik yatkınlık hem çevresel etkiler etkilidir (glutenli gıdalar tüketmek gibi)

Peki nedir glutenli gıdalar kısaca göz atalım:

Sosis ve hazır etler
Şekerleme
Ketçap
Patates Cipsleri
Salata Sosları
Dondurma
Kremalı Çorbalar
Soya Sosu
başlıca gluteinli gıdalardır.

Çölyak Hastalığının Belirtileri Nelerdir?

Çölyak hastalığı bazı bireylerde neredeyse hiç belirti göstermez ve kişi uzun süre çölyak hastası olduğunun farkında olmaz.Bazı bireylerde ise hafif sıklıkla belirtileri seyreder.Çölyak hastalığı çocuklarda genellikle kusma,kilo alamama,boy uzamasında yetersizlik,iştahsızlık,ishal,huzursuz olma,karında şişkinlik,karın ağrısı gibi belirtiler gösterir.

Yetişkin bireylerde ise bu hastalığın belirtileri şunlardır;

Karın bölgesinde öne doğru şişkinlik
Kas zayıflığı
Kansızlık
Dışkıda anormallik
Bezginlik
Kusma
Ağız içinde oluşan aftlar (yara,pamukçuk)
Asabilik
Ciltte kaşıntılı dökülmeler
Zayıflık
Nedeni Bilinmeyen Karaciğer Hastalıkları
başlıca belirtilerindendir.

Çölyak hastalığı ile ilintili bazı hastalıklar şunlardır:

Tip-1 Diyabet
Otoimmüntiroid hastalığı
Otoimmün karaciğer hastalığı
Down, Turner, Willians Sendromları
çölyak hastalığı ile ilintili hastalıklardır.

Çölyak tedavi edilmezse ne gibi sonuçlara sebep olur ?

Malabsorbsiyon
Büyüme geriliği
Hipokrommikrositer anemi
Megoblastik anemi
Kalsiyum ve K vitamini eksikliğİ
Otoimmün hastalıkların prevelansında artış
Osteoporoz
Kısırlık, düşük
Depresyon
Lenfoma
Kalın ve ince bagırsak kanserleri
Çölyak Hastalığının Tedavisi Nedir?

Çölyak hastalığının genel olarak tek tedavisi ömür boyunca arpa,buğday,yulaf,çavdar gibi glutensiz diyettir.

Çölyak Hastaları İçin Güvenli Olan Gıdalar

Tüm sebzeler
Tüm meyveler
Tam katıksız katı ve sıvı yağlar
Tüm bakliyatlar
Et,balık,tavuk
Evde çekilmiş güvenli baharatlar
Una batırılmamış konserve çeşitleri
Mısır, pirinç, patatesin hem kendileri hem de unları besin hazırlamada kullanılabilir. Ayrıca kestane unu, nohut unu, soya unu, üzüm çekirdeği unu da kullanılabilir.

Çölyak Hastaları İçin Güvensiz Olan Gıdalar

Buğday, arpa, çavdar ve yulaf katkılı her türlü ürün. (un, bulgur, bulgur pilavı, irmik, makarna, şehriye, kuskus, ekmek, kek, pasta, kurabiye, bisküvi, börek, çörek, gofret, simit, kraker, dondurma külahı, unlu tatlılar, gluten içeren hazır salça, ketçap, un ilave edilen çorbalar, soslar, tarhana, yarma gibi).
Una batırılarak kızartılmış tavuk ve balık
Guten içerikli hazır çorbalar, köfte, pane harçları gibi hazır çeşniler
Bira,vodka gibi malt içeren alkoller ve içecekler
Sirke, çikolata, puding, sakız, ketçap, mayonez, dondurma gibi gıdaların bazılarında gluten bulunabilmektedir. Bunlar yenilmeden önce muhakkak ürün hakkında bilgi edinilmelidir.
Tuzlu, soslu kuruyemişler, glutenle yapıştırıldığı için yasaktır. Ancak bunların glutenle işlem görmemiş hali, gluten içermeyen kuruyemişler serbesttir.

Bu yazı 668 kere okundu.
  • Site Yorum

Bir yorum bırak